در ماهی که گذشت: مرداد ۱۳۸۶

شش تن از دانشجویانی که ماه گذشته بازداشت شده بودند، در تاریخ 27 مرداد با وثیقه‌های سنگین آزاد شدند. برخی از این دانشجویان در جریان حمله به دفتر تحکیم وحدت دستگیر شده بودند و برخی دیگر نیز هنگام تحصن مسالمت‌آمیز به منظور بزرگداشت خاطره‌ی اعتراضات دانشجویی 18 تیر در برابر دانشگاه امیرکبیر. در مجموع، 16 دانشجو در 18 تیر دستگیر شده بودند. اوایل اوت، چند تن از نمایندگان مجلس با ارسال نامه‌ای به رییس جمهوری، محمود احمدی‌نژاد، نسبت به ادامه‌ی بازداشت دانشجویان انتقاد کرده بودند. چهار تن از رهبران دانشجویان، مجید توکلی، احسان منصوری، احمد قصابان و ابوالفضل جهاندار، همچنان و هنوز در سلول‌های انفرادی بند 209 اوین بازداشت هستند و بنا به برخی گزارش‌ها، در اعتصاب غذا به‌سر می‌برند.

حقوق کارگران

روز 18 مرداد، فدراسیون جهانی سندیکاهای کارگران وفدراسیون جهانی کارگران صنعت حمل و نقل، تظاهرات اعتراضی‌ای در برابر سفارت ایران در لندن ترتیب دادند و طی آن خواستار آزادی منصور اسانلو و محمود صالحی، از رهبران سندیکای کارکنان شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و حومه، شدند. 18 مرداد ماه، نخستین سالگرد دستگیری پیشین منصور اسانلو بود. اسانلو بار دیگر در 19 تیر، هنگام پیاده شدن از اتوبوس، توسط ماموران لباس شخصی ربوده و به زند ان منتقل شد. به گزارش «گاردین»، فدراسیون جهانی سندیکاهای کارگران، تاکید کرده است که " با توجه به برخوردهای پیشین و سابقه‌ی رفتار نیروهای امنیتی با آقای اسانلو، دلایل موجهی برای این باور وجود دارد که دلیل قوی وجود دارد که همین نیروها (نیروهای امنیتی) مسئول مستقیم این یورش‌اند." همچنین، کنفدراسیون اتحادیه های کارگری فرانسه (ث ژ ت) و فدراسیون حمل و نقل آن جمهوری اسلامی ایران را بخاطر نقض حقوق پایه ای کارگران به‌شدت محکوم کردند. در اطلاعیه‌ی ث ژ ت آمده است که جمهوری اسلامی ایران در پی خفه کردن فعالیت سندیکایی مستقل است. این اتحادیه خواهان آزادی محمود صالحی و منصور اسانلو شده است. جوانی کوونن دبیر اتحادیه کارگران حمل و نقل فنلاند نیز در نامه ای خطاب به  محمود احمدی نژاد ربوده شدن منصور اسانلو را به‌شدت محکوم کرد. او در این نامه  نوشته است که به‌شدت نگران سلامتی اسانلو است و خواهان روشن شدن هویت ربایندگان اسانلو شده است. روز هجدهم مرداد ماه از سوی کنفدارسیون جهانی کارگران حمل و نقل، «روز اقدام بین‌المللی برای آزادی منصور اسانلو» نام‌گذاری شده بود و برخی فعالان کارگری و هوداران وی نیز در این روز تصمیم داشتند تا به نشانه‌ی همبستگی با وی و دلجویی از بستگان او  در منزل وی جمع شوند.اما به گفته‌ی فرشته اسانلو در یک مصاحبه‌ی تلفنی با رادیو فردا، ماموران امنیتی و لباس شخصی ها با ضرب و شتم کسانی که به منزل رییس سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوس رانی تهران و حومه نزدیک می‌شدند، آنها را از محل دور کرده و اقدام به دستگیری ابراهیم مددی، نایب رییس سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و حومه، ابراهیم گوهری، یعقوب سلیمی، داوود رضوی و همایون جابری از اعضای این سندیکا، کردند.

11 کارگری که در کردستان به علت شرکت در تظاهرات 11 اردیبهشت دستگیر شده بودند، در 15 مرداد هریک به سه ماه زندان و ده ضربه شلاق محکوم شدند. این کارگران به جرم «اخلال در نظم عمومی» به زندان و شلاق محکوم شده‌اند و تعداد دیگری در انتظار حکم هستند. جرم این کارگران که مورد یورش نیروهای انتظامی در روز  11 اردیبهشت قرار گرفتند، گردهمایی مستقل به مناسبت روز کارگر و اعلام خواسته‌هاشان است.

علت توقیف این روزنامه، درج مصاحبه‌ای در صفحه ادبیات این روزنامه با  ساقی قهرمان، شاعر، نویسنده و روزنامه‌نگار ساکن کانادا عنوان شد. ساقی قهرمان سردبیر نشریه‌ی اینترنتی «چراغ»، نشریه‌ی سازمان دگرباشان جنسی ایران است. با آن که مصاحبه‌ی وی درباره‌ی زبان زنانه در شعر و ادبیات بوده است، باورهای اخلاقی وی به عنوان دلیلی برای محکوم کردن شرق مورد استفاده‌ی مقامات قرار گرفت. شرق که پیش از این نیز به بهانه‌ی چاپ یک کاریکاتور توقیف شده بود، کمتر از سه ماه پیش انتشار خود را از سر گرفته بود. بسیاری از شخصیت‌ها و نهادها در داخل و خارج از کشور نسبت به تعطیلی شرق اعتراض کردند و علت اصلی برای این اقدام را خارج کردن این نشریه‌ی معتبر از دور در آستانه‌ی انتخابات آینده‌ی مجلس دانستند.

ماه گذشته همچنین چندین روزنامه‌نگار دستگیر شده و به جمع کارگران، سندیکالیست‌ها، دانشجویان و دیگر کنش‌گران جامعه‌ی مدنی پیوستند. مسعود باستانی و فرشاد قربان‌پور در 9 مرداد بازداشت شدند. این دو روزنامه‌نگار، به عنوان خبرنگار با سایت خبری «روز» همکاری می‌کردند. باستانی دیرتر آزاد شد، اما فرشاد قربان‌پور به بند 209 اوین منتقل شده است. چندی بعد، در 13 مرداد، سهیل آصفی، روزنامه‌نگار جوان که او نیز با «روز» همکاری می‌کرد، دستگیر و به زندان منتقل شد. 

به گزارش بی.بی.سی.، سازمان «گزارشگران بدون مرز» طی بیانیه‌ای خواستار آزادی سهیل آصفیشد. این سازمان که مدافع حقوق خبرنگاران و روزنامه نگاران و در فرانسه مستقر است، همچنین توقیف روزنامه شرق را محکوم کرده است. گزارشگران بدون مرز در بیانیه‌ی خود نوشت که "آقای آصفی پس از دریافت احضاریه، در روز 13 مرداددر دادگاهی در تهران حاضر، و همانجا دستگیر شد.به گفته این سازمان نه خانواده و نه وکیلان آصفی نمی‌دانند که اتهامات او چیست یا کجا نگاهداری می‌شود. این وضعیت غیرقابل قبول است. او سومین روزنامه نگاری است که در ظرف یک هفته دستگیر می‌شود." در این بیانیه همچنین آمده است: "دستگیری سهیل آصفی، شمار روزنامه نگاران و ناراضیان اینترنتی تحت بازداشت در ایران، که بزرگترین زندان برای اصحاب مطبوعات در خاورمیانه است، را به 11 نفر می‌رساند."

در کردستان، دو روزنامه‌نگار کرد، عدنان حسن پور و هیوا بوتیمار فعال حقوق بشر، در دادگاه انقلاب به اعدام محکوم شدند.عدنان حسن پور عضو هیات تحریریه هفته نامه توقیف شده کردی- فارسی «آسو» و از اعضای کانون نویسندگان کردستان است. حسن پور از شش ماه قبل در زندان است و هیوا بوتیمار نیز از مدتی پیش در زندان‌های سنندج و مریوان اسیر بوده است. این دو روزنامه‌نگار و فعال حقوق بشر به اتهام رابطه با گروه‌های مخالف جمهوری اسلامی ایران به اعدام محکوم شده‌اند.

در ایتالیا، روزنامه نگاران و نیز سازمان اطلاع رسانی و دفاع از امنیت خبرنگاران شدیدا به این حکم اعتراض کرده است. سازمان گزارش‌گران بدون مرز نیز با ارسال نامه‌ای به دبیرکل سازمان ملل متحد به این اقدام جمهوری اسلامی اعتراض کرده و خواستار دخالت مستقیم وی برای نجات جان این دو روزنامه‌نگار شده است.

بازداشت شدگان

کمتر از دو هفته پس از آن که علیرضا جمشیدی، سخن‌گوی قوه‌ی قضاییه، اعلام کرد که شواهد دقیقی در  پیوند با «جرایم» هاله اسفندیاری و کیان تاجبخش، دو شهروند ایرانی – آمریکایی که چند ماه پیش در ایران بازداشت شدند، به دست آورده است و بر این مبنا، تحقیقات جدیدی صورت خواهد گرفت، هاله اسفندیاری به قید وثیقه در تهران آزاد شد. پیش‌تر، برنامه  تلویزیونی «اعترافات» این دو زندانی همراه با «اقاریر» رامین جهانبگلو که سال گذشته چهار ماه در زندان بود، پخش شد.

اوایل مردادماه و حدود یک هفته پس از پخش برنامه اعترافات، محسنی اژه‌ای، وزیر اطلاعات،  گفته بود که «تعدادی از افراد مرتبط» با پرونده‌ی این دو تن بازداشت شده‌اند و اظهار امیدواری کرده بود که اسامی این افراد و اتهامات آنها منتشر شود. اما به فاصله یک هفته بعد، سخنگوی قوه‌ی قضاییه در نشست هفتگی خود با خبرنگاران گفت که در این پرونده، «هنوز» افراد تازه ای بازداشت نشده اند. شیرین عبادی، برنده‌‌ی جایزه‌ی صلح نوبل که وکالت هاله اسفندیاری را پذیرفته بود، با ارسال نامه‌هایی به کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل متحد، نسبت به وضعیت این زندانیان و نحوه‌ی رسیدگی به «پرونده»ی آنان اعتراض کرد. وی همچنین اعلام کرد موفق به دیدار با موکل خود یا بررسی پرونده‌ی وی نشده است. گذشته از این دو، علی شاکری، فعال صلح ساکن لس‌آنجلس که او نیز تابعیت دوگانه ایرانی – آمریکایی دارد، و مهرنوش سلوکی، که تابعیت دو گانه ایرانی – فرانسوی دارد، و چند شهروند دیگر با تابعیت دوگانه هنوز در بازداشت به سر می‌برند.

روز چهارشنبه 17 مرداد، مجلس شورای اسلامی قانون مجازات اسلامی را تمدید کرد. قانون مجازات اسلامی که تا کنون به مدت 16 سال به صورت «آزمایشی» اجرا شده است، سنگسار، قصاص، حد، شکنجه را از سال 1370 شکل قانونی بخشیده و در همه دوره های مجلس به تصویب رسیده است.